Home Chuyên đề Bạn đọc viết Trung Gian Bảo Hiểm Có Là Tác Nhân Gây Xung Đột Lợi Ích?
Trung Gian Bảo Hiểm Có Là Tác Nhân Gây Xung Đột Lợi Ích? PDF Print E-mail
Saturday, 28 July 2012 08:38

Đại lý bảo hiểm và môi giới bảo hiểm đóng vai trò trung gian giữa khách hàng và DN bảo hiểm. Dẫu vậy, không phải là không có những quan điểm trái chiều khi nhận định về tác dụng và sự cần thiết của những mắt xích trung gian này, khi mà sự hiện diện và tham gia của họ vào thị trường ngày càng tích cực và sâu rộng hơn.

alt

Đại lý bảo hiểm là kênh quan trọng để phát triển khách hàng của tất cả các doanh nghiệp bảo hiểm.

Môi giới bảo hiểm, đại lý bảo hiểm có thể giúp khách hàng xác định giá trị sản phẩm, hỗ trợ giải quyết bồi thường, vừa giúp DN tăng doanh thu, tăng khách hàng. Hiện nay, bên cạnh việc sử dụng các kênh phân phối trực tiếp như: sử dụng đội ngũ cán bộ khai thác, bán hàng trực tiếp tại các điểm bán hàng, bán hàng tại công sở…, có ưu thế tiết kiệm chi phí kinh doanh.

Từ chỗ chỉ có một DN môi giới bảo hiểm vào năm 1999, đến năm 2012 con số này đã là 12 đơn vị, bên cạnh đó là một lực lượng đại lý bảo hiểm hàng trăm ngàn người. Từ chỗ chỉ có các đại lý cá nhân, giờ đây đã có sự tham gia tích cực của các đại lý tổ chức, phổ biến như: trạm đăng kiểm, phòng cảnh sát giao thông, cơ quan thuế, ngân hàng, các showroom ô tô. Các trung gian bảo hiểm đã và đang sáng tạo những mô hình bán hàng mới như bán hàng tại các văn phòng, bán hàng qua điện thoại, online, đặc biệt là các đại lý tổ chức chuyên phân phối sản phẩm bảo hiểm trực tuyến. Doanh thu khai thác qua đại lý đang chiếm tỷ trọng đáng kể trong nhiều DN, tiêu biểu như tại Tổng công ty Bảo hiểm BIDV (BIC), tỷ trọng này năm 2010 và năm 2011 lần lượt chiếm 71,7% và 63% tổng doanh thu.

Bên cạnh việc ghi nhận những đóng góp của lực lượng trung gian bảo hiểm, gần đây cũng xuất hiện một số băn khoăn, e ngại về vấn đề này. Có quan điểm cho rằng, một đại lý bảo hiểm chỉ nên phục vụ quyền lợi cho một DN bảo hiểm phi nhân thọ để tránh xung đột lợi ích. Ý kiến khác lại nhận định, sự gia tăng số lượng đại lý/môi giới bảo hiểm dễ dẫn tới xu hướng chạy theo hoa hồng mà bỏ qua đạo đức nghề nghiệp, chỉ định hướng khách hàng mua sản phẩm bảo hiểm của DN có tỷ lệ hoa hồng cao hơn…Công bằng mà nói, trong những phạm vi và hoàn cảnh cụ thể, không thể phủ nhận có hiện tượng tiêu cực trong hoạt động bán hàng của một bộ phận trung gian bảo hiểm. Song nếu chỉ dựa vào những quan sát đơn lẻ này để xét đoán về bản chất của hiện tượng thì sẽ khó tránh khỏi yếu tố cảm tính.

Đối với ngành bảo hiểm, việc ra đời, tồn tại và phát triển của đại lý và môi giới bảo hiểm vừa mang tính tất yếu – do đòi hỏi của thị trường, vừa được sự thừa nhận và bảo vệ của pháp luật – thể hiện rõ trong Luật Kinh doanh Bảo hiểm. Điều đó có nghĩa là, đối với những hoạt động kinh doanh của môi giới hay đại lý được pháp luật cho phép, thì không nên và không thể áp đặt các suy nghĩ chủ quan từ góc nhìn đơn lẻ của một vài người.

Khó có thể suy diễn rẳng, việc một đại lý ký hợp đồng với nhiều hơn một DN bảo hiểm (để được sự đồng ý của các DN đó) là xung đột lợi ích. Về pháp lý, Khoản 3 Điều 28 Nghị định 45/2007/NĐ-CP ngày 27/3/2007 chỉ không cho phép tổ chức, cá nhân “đồng thời làm đại lý cho DN bảo hiểm khác” trong trường hợp “không được chấp thuận bằng văn bản của DN bảo hiểm mà mình đang làm đại lý”. Về thực tiễn, kiểu suy diễn nói trên vô hình trung cho rằng, các đại lý (không riêng đại lý bảo hiểm) bán đa dạng sản phẩm cũng là mầm mống cho xung đột lợi ích? Có thể nói, hiếm thấy DN nào không sẵn sàng chào đón những đại lý/môi giới ngỏ ý muốn đưa khách hàng tới cho mình.

Bên cạnh đó, hoạt động của đại lý và môi giới đều theo khuôn khổ luật định. Các tỷ lệ hoa hồng đại lý và hoa hồng môi giới đã được Nhà nước quy định cụ thể, đồng thời pháp luật cũng quy định rõ các hình thức xử phạt vi phạm. Vì vậy, lối tư duy cho rằng, sự xuất hiện của nhiều môi giới, đại lý sẽ dẫn tới việc lôi kéo khách hàng mua sản phẩm của DN có mức hoa hồng cao là chưa thỏa đáng.

Như vậy, những lập luận trái chiều nói trên mặc dù đã phản ánh phần nào thực tế về những vi phạm quy tắc đạo đức nghề nghiệp, gian lận trong kinh doanh của một bộ phận trung gian bảo hiểm, song không thể quy nạp thành bản chất của kênh phân phối này. Cũng như các ngành kinh doanh khác, bảo hiểm đã và đang vận hành trong sân chơi của nền kinh tế thị trường, chịu sự tác động của các quy luật thị trường (bàn tay vô hình) và các quy định pháp luật (bàn tay hữu hình). Những hành vì của các chủ thể trên sân chơi đó nếu đi ngược lại quy luật hoặc vi phạm quy định hẳn sẽ bị trừng phạt. Ngược lại, những sự vận động tự nhiên, hợp quy luật và trong hành lang pháp lý cho phép vừa mang tính tất yếu của sự phát triển, vừa thể hiện tính ưu việt và công bằng của “bàn tay hữu hình” sẽ kích thích sự phát triển và lớn mạnh của các thành viên tham gia thị trường.

Trần Trung Kiên

(ĐTCK).

{flike}















Tin mới hơn
Tin cũ hơn

  Gửi đăng bài, Tư vấn, Giải đáp thắc mắc, hãy Email cho chúng tôi : admin@webbaohiem.net



Kết nối để cập nhật tin mới nhất


Đăng nhập/Đăng ký



ginet

bảo hiểm 24h


www.webbaohiem.net
Bảo hiểm (bao hiem) - Cổng thông tin bảo hiểm Việt Nam ( Bao hiem - cong thong tin bao hiem Viet Nam)